77. Rok Cannibale. Historie i komiksy z roku przełomu

Rok 1977 przeszedł do historii jako czas protestów i gwałtownych napięć społecznych, ale również okres wyjątkowej witalności kulturowej. We Włoszech narastają ruchy studenckie, okupacje i manifestacje domagające się wolności, praw oraz nowych przestrzeni do wyrażania siebie. W tym klimacie intensywnych przemian radykalnie zmieniają się także sztuka i komunikacja wizualna: pojawia się nowe pokolenie twórców, które łamie dotychczasowe konwencje, eksperymentuje z językiem i formą, czyniąc z komiksu narzędzie buntu i wolności.

Emblematem tej rewolucji staje się czasopismo „Cannibale”, założone w 1977 roku przez Stefano Tamburiniego. Zainspirowane amerykańskim undergroundem i przeniknięte libertariańskim duchem Ruchu ’77, narzuca nowy sposób opowiadania: bezkompromisowy, polityczny i graficznie wyrazisty. Wśród współpracowników Tamburiniego znaleźli się m.in. Massimo Mattioli, Andrea Pazienza, Filippo Scozzari i Marco D’Alessandro, a od drugiego numeru do redakcji dołączył także Gaetano „Tanino” Liberatore. Wspólnie stworzyli twórczy moment, który trwale zmienił historię włoskiego komiksu.

Wystawa „77. Rok „Cannibale”. Historie i komiksy z roku przełomu”, oparta na książce pod tym samym tytułem wydanej przez Comicon Edizioni i kuratorowana przez Paolę Damiano, przypomina ten wyjątkowy okres eksperymentowania i jego najważniejszych bohaterów. Poprzez materiały tekstowe, ilustracje oraz osiem oryginalnych plansz ekspozycja opowiada o narodzinach nowego języka – bezpośredniego, pozbawionego filtrów, zdolnego przekształcić bunt w sztukę, a bezczelność w poezję wizualną.

Organizatorem wystawy jest Visiona Soc. Coop. / COMICON, we współpracy z Włoskim Instytutem Kultury w Warszawie, Włoskim Instytutem Kultury w Krakowie, Centrum Komiksu i Narracji Interaktywnej EC1 Łódź oraz Muzeum Komiksu w Krakowie, przy wsparciu Wydziału Italianistyki Uniwersytetu Warszawskiego. Inauguracja odbyła się 14 listopada 2025 roku we Włoskim Instytucie Kultury w Warszawie, w obecności mistrza Tanino Liberatore, podczas rozmowy z dr. Marco Zonchem oraz dr. Tomaszem Skockim i dr Anną Wielgosz z Uniwersytetu Warszawskiego. Następnie wystawa była prezentowana w Muzeum Komiksu w Krakowie, gdzie otwarto ją 16 stycznia w obecności kuratorki Paoli Damiano oraz Nicoletty Rondinelli (Comicon Napoli), i była dostępna dla zwiedzających do 20 lutego.

Wernisaż wystawy w Centrum Komiksu i Narracji Interaktywnej EC1 Łódź odbędzie się 6 marca o godzinie 18:00, w obecności producenta wystawy w EC1 Łódź Rafała Kupińskiego oraz Kevina Scouri, przedstawiciela COMICON. Ekspozycję będzie można oglądać do 12 kwietnia 2026 roku, a premierowo także w weekend Kaiju Manga Festiwalu.